"Matti da slegare. L’inferno finisce di domenica"


Tρελλοί για λύσιμο. Η Κόλαση τελειώνει Κυριακή


Μέχρι τις 31 Μαρτίου τα έξι δικαστικά ψυχιατρικά νοσοκομεία ('Opg - Ospedale psichiatrico giudiziario) της Ιταλίας θα πρέπει να κλείσουν βάση του νόμου. Αλλά δεν θα είναι απλό.

Πήγαμε να επισκεφθούμε το Opg της Barcellona, στην Pozzo di Gotto, όπου ο κατά συρροή δολοφόνος ζει δίπλα με κάποιον που έσπασε μια τηλεόραση.

Ανάμεσα σ΄ ελπίδες και αγωνίες, οι αφηγήσεις των εγκλείστων.


του Adriano Sofri*


BARCELLONA, POZZO DI GOTTO (Messina): Πλησιάζουμε στην Τρίτη Πτέρυγα και κάποιος φωνάζει, πρώτα στον διευθυντή, στη συνέχεια, σε όλους μας: “Μου αξίζει αυτό; Δεν μου αξίζει! Δεν μου αξίζει! “. Έχουμε ήδη επισκεφθεί το πρώτο τμήμα κι ο διευθυντής μας προειδοποίησε: "Μετά το τρίτο είναι πιο δύσκολα." Πρόκειται για το παλιό Τμήμα Διεγερτικών. Δεν θα υπάρξει καμιά απερίσκεπτη πράξη, μόνο πρόσωπα και χειρονομίες που μαρτυρούν ευγένεια, άγχος, λύπη. Υπάρχει ένας νεαρός κλεισμένος, μ΄ αυτόν πρέπει να είμαστε προσεκτικοί, μας προειδοποιούν - είναι ο ίδιος που χτύπησε την θωρακισμένη πόρτα του κελιού του πίσω από τα ήδη κλειστά κάγκελα. Τα άλλα δωμάτια είναι ανοιχτά, μεγάλα ευρύχωρα και φωτεινά, έξι άτομα, καμιά κουκέτα. Μερικά κοιμούνται σε ράντζα: λιγότεροι από εκείνους που θα βρείτε, οποιαδήποτε στιγμή, σε μια φυλακή "κανονική". Έχουν περάσει οι δίσκοι τροφίμων, που έφεραν δύο νεαρές εγκάρδιες κοπέλες (απ' το προσωπικό). Οι έγκλειστοι (έτσι τους ονομάζουν) με συντομία μιλούν για τον εαυτό τους, πρέπει να έχουν συνηθίσει στους επισκέπτες κι έμαθαν να χρησιμοποιούν το λεπτό που μπορεί κανείς να τους ‘αγγίξει’ . Έρχονται σαν να πηγαίνουν σε ζωολογικό κήπο”.

Λένε το όνομα, την ηλικία, τα χρόνια που έχουν περάσει εκεί και μία-δυο σημαντικές γι' αυτούς φράσεις. Ο Giovanni, ετών 37, απ' το Benevento, βρίσκεται 12 χρόνια στα Opg του Secondigliano και προηγουμένως της Aversa, δείχνει την κοιλιά του, που είναι πρησμένη απ' την μια πλευρά και λέει: “μια σουβλιά (αισθάνομαι), πρέπει να χειρουργηθώ”. Ο Francesco, 33 ετών, “είχα κρεμαστεί, θέλω να σταματήσω να ζω, αλλά αντί γι' αυτό άρχισα το κάπνισμα”. Ένας άλλος, ο Giovanni, λέει «γίνομαι 82 ετών στις 29 Δεκεμβρίου, αλλά σύμφωνα με τα επίσημα χαρτιά, τον Φεβρουάριο”- είναι εδώ δυο χρόνια, “ελπίζω να μείνω, η Messina μια κόλαση, εννέα σε ένα κελί”. Ο Vincenzo απ' το Palermo, βρίσκεται εδώ 17 χρόνια.

Ο Salvatore είναι απ' το Comiso, είναι νέος, αρχίζει να κλαίει: “Μου λείπει η μαμά μου”. Τα Opg κλείνουν στις 31 Μαρτίου “μα είναι Κυριακή!” λέει ανήσυχος. ΄Ηδη. Μ' αγκαλιάζει, θέλει ν' αγκαλιάζει, πολλοί το έχουν αυτό εδώ. Ο Carlo είναι πιο επιφυλακτικός στην αρχή, μετά αλλάζει: “είμαι 36 χρονών, ήρθα στα 33 μου, γερνάω εδώ.. Μου έριξαν δύο χρόνια για βίαιες πράξεις, χτύπησα κάποιον επειδή δεν ήθελα τα φάρμακα, είμαι ήδη στη δεύτερη παράταση. Ο πατέρας μου δούλευε στην Ilva στο Taranto, πέθανε από καρκίνο. Έγραφα τραγούδια, δείτε την ποίηση μου στο Youtube, Catene”. Την είδα μετά. Ο Domenico, 40 ετών, έκανε ένα χρόνο στη φυλακή και πέρασε άλλα δέκα στα ψυχιατρεία “Δεν ζητάω άδειες γιατί δεν έχω χρήματα. Έκανα αιμοκάθαρση από 18 ετών. Δεν το κάνω πια. Καταναλώνω τα πάντα”. Ένας τους με καλεί πιο πέρα και φωνάζει “Το αξίζω αυτό; Δεν το αξίζω!” λέει θέλοντας κάτι να μου πει. Μου ψιθυρίζει σαν οι άλλοι να μην ακούν “όχι, δεν το αξίζω!”. Νομίζω πως κανείς δεν το αξίζει.

Όλοι αναφέρονται στις αναβολές (παρατάσεις του εγκλεισμού). Όποιος έρχεται εδώ δεν του καταλογίζεται η πράξη του, αλλά δηλώνεται ως κοινωνικά επικίνδυνος. Στο τέλος, τα δύο έτη, παρατείνονται για ένα επιπλέον, δύο (ή πέντε ή δέκα). Στο άπειρο. Στις περισσότερες περιπτώσεις, επειδή δεν έχει πού να πάει έξω και κανείς δεν θέλει να τον αποδεχθεί. Μια ντροπή.

Το κρεβάτι της μηχανικής καθήλωσης βρίσκεται σ' ένα λευκό και τακτοποιημένο δωμάτιο. Στην πραγματικότητα, ολόκληρο το τμήμα είναι πρόσφατα ανακαινισμένο κι΄ ασβεστωμένο: δάπεδο λουστραρισμένο, καθαρές τουαλέτες, κοινή τραπεζαρία. Πρόκειται για ένα κανονικό κρεβάτι, με ένα λουρί για να περάσει στο στήθος όποιου ξαπλώσει εκεί, την “fiorentina”. Υπάρχουν τρία συνολικά. Όταν ήρθα εδώ, λέει ο διευθυντής Nunziante Rosania, υπήρχαν 27. Είναι φτιαγμένα έτσι ώστε το άτομο, γυμνό, δένεται στους καρπούς και στους αστραγάλους και στο μέσον περίπου του σώματος βρίσκεται μια βρώμικη τρύπα απ' την οποία μπορεί να αφοδεύει. Μπορεί να μείνει εκεί δεμένος κανείς για μέρες και εβδομάδες και μήνες. Όσοι το αντέχει η καρδιά σας, δείτε στο Youtube το σχετικό ντοκιμαντέρ, που τραβήχτηκε απ' την Κοινοβουλευτική Επιτροπή.

Ένα μεγάλο μέρος του Οpg απορρίφθηκε από την Επιτροπή υπό την προεδρία του Ignazio Marino, και μερικές απ' τις υπηρεσίες έχουν ήδη κλείσει. Στο επόμενο, ένας νεαρός, ο Salvatore, μ' αρπάζει απ' το λαιμό και με φιλάει με πάθος και κάνει το ίδιο και με τον διευθυντή που είναι δυο παλάμες ψηλότερος κι από κείνον κι από μένα. Στη συνέχεια, ο ίδιος, σπεύδει να δημιουργήσει μια παράσταση για το νεαρό φωτογράφο, συνδυάζοντας μπουφάν και κρεμάστρες, εφημερίδες, σχέδια, γλυκά. Στο μεταξύ οι άλλοι μαζεύονται πλήθος γύρω μας. Ο Remigio, 34 ετών απ' το Brindisi, αφηγείται ξέφρενα την επική ιστορία ενός γιου καλής οικογενείας, τοξικομανή, ληστή και πολλά άλλα. Ο Giuseppe: “Η μητέρα μου πέθανε το 2011, πάντα την σκέφτομαι, με έντυνε, με έπλενε..” Ο Μ. 36 ετών, απ' το Μαρόκο. “Μου έριξαν δύο χρόνια επειδή έσπασα μια τηλεόραση στον κεντρικό σταθμό του Milano, κι΄ έπειτα διαρκώς παρατάσεις εδώ και επτά χρόνια. Στο Milano έχω δύο αδερφές, ξαδέρφια, θα μπορούσαμε τουλάχιστο να συζητήσουμε”. Ο Peppino, σήμερα συμπληρώνει τα 54 κι ευχαριστεί το διευθυντή γιατί η γυναίκα του έφτιαξε την τούρτα “το παντεσπάνι, πολύ καλό!” λέει. (Δεν ήταν αναμενόμενο ότι θα το μαθαίναμε, οπότε το σχολιάζω με ευχαρίστηση). Ο Salvatore, 53 ετών “έχω περάσει 4 μήνες στην φυλακή στην Catania, πολύ καλύτερα είναι εδώ, διαβάζω, γράφω ποίηση..” Μου δείχνει ένα βιβλίο που κρατά, “Η άλλη ελευθερία” (“L’altra libertà”). Ο Antonio είναι από κείνους που μένουν στο κρεβάτι, αλλά σηκώνεται: 75 ετών, συνέβη το Μάρτιο “ένα χτύπημα με όπλο”, τραυμάτισε μια γυναίκα αυτό το χτύπημα. Θα τελειώσω εδώ μέσα τις μέρες μου, να ήταν τουλάχιστον ένα πραγματικό νοσοκομείο”.

Ένας αξιωματικός της σωφρονιστικής αστυνομίας μας συνόδευε, πρέπει να έχει δει τόσα πολλά. “Με το κλείσιμο των Opg, λέει, «μπαίνει τέλος στην πρακτική να βάζουμε εκείνους που είναι δύσκολο να τους διαχειριστούμε απλά να σαπίσουν στη φυλακή”. “Δεν μου αρέσει η δημαγωγία”, προσθέτει. Μας προτρέπει να ρωτήσουμε όποιον βρέθηκε, επίσης, στη φυλακή, πού ήταν καλλίτερα. θα αισθανόταν καλύτερα. Εύκολο παιχνίδι. Ο Pasquale, ετών 45 “δεν θέλω να κλείσει ”. Είναι πολύ άσχημα, δείχνει το μπράτσο του όλο χαραγμένο και προειδοποιεί: “Θα κρεμαστώ απόψε”. Έχει γυρίσει όλα τα Opg, “αυτό είναι το καλύτερο”.“ Δεν τα καταφέραμε μαζί του” λένε και κουνούν το κεφάλι. Γυρίζει πάντα πίσω. Έχω τόσα πολλά να καταμαρτυρήσω. Λυπάμαι, καταλαβαίνω πραγματικά ότι δεν φαίνονται ούτε αμυδρά, πίσω από τις δύο γραμμές για τον καθένα, οι άνθρωποι με ποινή.

 

Υπάρχουν σήμερα στην Βαρκελώνη εκατόν ογδόντα τρείς έγκλειστοι, και επιπλέον, δεκαοκτώ κρατούμενοι «κανονικοί» τοποθετημένοι για δουλειά. Η πλειονότητα βρίσκεται εδώ για ασήμαντους λόγους. Σαράντα περίπου έχουν διαπράξει μία ή περισσότερες δολοφονίες, σχεδόν όλοι στην οικογένεια. Δεν είναι αλήθεια ότι δεν θέλουν να μιλήσουν ή ότι λένε ψέματα. Σήμερα αυτό εδώ παραμένει ένα κακόφημο μέρος όπου άρρωστοι άνθρωποι παραμένουν φυλακισμένοι και άνθρωποι ακίνδυνοι κρατούνται, επειδή έξω γι' αυτούς δεν υπάρχει χώρος. Αλλά πώς είναι δυνατόν, ρωτώ, την παραμονή, ενός κλεισίματος που αναγγέλθηκε εδώ και χρόνια, αυτό το μέρος να φαίνεται αξιοπρεπές, ενώ λίγο καιρό πριν, ήταν μια κόλαση εξαθλίωσης; Από το 1997 έως το 2007, τα πράγματα άλλαξαν δραματικά, θα απαντήσουν. Διώχτηκε έξω η φάρα των μεγάλων μαφιόζων που προσποιούταν (ότι είχαν ψυχιατρικό πρόβλημα). Από το 2008 τα πράγματα επιταχύνθηκαν. «Υπήρχαν εκατόν εξήντα έγκλειστοι, ένα χρόνο μετά έφτασαν τους τετρακόσιους. Μας ξεφόρτωναν- στην κυριολεξία, φορτηγά γεμάτα- ανθρώπους σε ακραίες συνθήκες. Μέσα σε δύο χρόνια 'χάσαμε' 62 υπαλλήλους, ή σε πρόωρη συνταξιοδότηση, ή με μετάταξη στο στρατιωτικό νοσοκομείο : δεν αντέχανε άλλο. Δεν καταφέρνουμε να πληρώσουμε τα φάρμακα. Έχουμε 108.000 τετραγωνικά μέτρα, και 10.000 ευρώ για τη συντήρηση ενός έτους. ΟΙ τοπικές κοινωνίες μας τους στέλνουν πίσω. Το 50% των περιπτώσεων επιστρέφουν επειδή σταματούν την θεραπεία. Οι τοπικές υπηρεσίες ψυχικής υγείας λένε ότι δεν διαθέτουν τις απαιτούμενες δομές. Στη Σικελία η μετάβαση απ' τη Δικαιοσύνη στη Υγεία, δεν έγινε ποτέ. Το Opg είναι ακόμα φυλακή, και εξ ορισμού δεν μπορεί να θεραπεύσει και ούτε, κυρίως, να οδηγήσει σε αποκατάσταση. Το απότομο κλείσιμό του, όμως, είναι η καλύτερη λύση; Όταν πάμε στη Ρώμη, ακούμε μόνο την ερώτηση: “Πού θα τους βάλουμε;»

Υπάρχουν, γενικά μιλώντας, τρεις καταστάσεις: αυτοί που μπορούν να πάρουν εξιτήριο, οι οποίοι αποτελούν τη σχετική πλειονότητα. Εκείνοι που έχουν ανάγκη να παρακολουθούνται με εξατομικευμένα προγράμματα, σε μικρές κοινότητες στήριξης στην υγεία και στην εργασία και συνδεδεμένες με τον τόπο καταγωγής τους. Για τις πιο σοβαρές περιπτώσεις, το χειρότερο είναι η προοπτική του κλασσικού ψυχιατρείου: είναι τρελοί, δεν ανήκουν πια στην κοινωνία. Αντιθέτως, ακόμα και στις πιο σοβαρές περιπτώσεις, οι σχέσεις είναι εξίσου σημαντικές όσο η προστασία και τα φάρμακα. Ο Salvatore, προϊστάμενος νοσηλευτής με πείρα σαράντα ετών, λέει: «Μερικές φορές πρέπει να τους διδάξουμε το πώς να τρώνε με μαχαιροπίρουνα, το πώς να ντύνονται, το πώς να κάνουν ένα μπάνιο. Την ικανοποίηση σε μας την δίνουν μόνο αυτοί. Χάρη στην Margara, έγινε ένας διαγωνισμός για νοσηλευτές και αυτοί που προσλήφθηκαν, διορίστηκαν στα Opg. Πριν υπήρχε μόνο μια υπηρεσία πρώτων βοηθειών, πηγαίναμε θεραπεία μ΄ ένα φακό της τσέπης”.

 

Υπάρχει ένα όμορφο καινούριο σπίτι που φτιάχτηκε με δάνειο από τον Δήμο για ορισμένους εγκλείστους. Είναι το Σπίτι της Αλληλεγγύης και της Υποδοχής του Don Pippo Insana (υπάρχει video http://www.youtube.com/watch?v=-YveHWwzVLg) κι σχετική ανάρτηση εδώ). Είναι 68 ετών και η αποστολή του είναι να κλείσει το Opg, μαζί με έναν συν-αδερφό του, τον Don Gregorio και αφοσιωμένες εθελόντριες. Ιερέας στα 23 του, έγινε, το 1984, εφημέριος στο Opg. Αδεια έπαιρναν μόνο όσοι είχαν χρήματα, κι΄ έτσι αυτός τους δεχόταν για φιλοξενία στο σπίτι του (ενν. αυτούς που δεν είχαν χρήματα). Το όνομα της ένωσης το επέλεξε ένας έγκλειστος: είχε ρίξει από ένα μπαλκόνι το κοριτσάκι του, σήμερα είναι ένας άνθρωπος που αναστήθηκε. Είχαμε πολλούς κατά συρροή δολοφόνους», λέει, «αλλά και έναν άστεγο άνδρα που συνελήφθη γιατί δεν έδειξε την ταυτότητα που δεν είχε". Το χειρότερο πράγμα, λέει, είναι η εγκατάλειψη: γονείς που δεν θέλουν πια να τους δουν, κηδεμόνες που τους ληστεύουν τις συντάξεις τους. Αφηγείται τον αποτρόπαιο τρόπο που χρησιμοποιεί το προσωπικό για να τους οδηγήσει στα κρεβάτια της μηχανικής καθήλωσης, όμως δεν θα πρέπει να κρίνουμε γενικά το προσωπικό, λέει, αλλά η κοινοβουλευτική επιτροπή αναφέρθηκε σ΄ αυτό. Ωστόσο, ορισμένες αναγκαστικές νοσηλείες, που γίνονται έξω, μεταχειρίζονται τους ανθρώπους χειρότερα απ΄ ό,τι μέσα.

 

Όταν αφήνουμε το τελευταίο τμήμα, η καγκελόπορτα κλείνει. Ο Salvatore, που δεν έχει σταματήσει στιγμή να αυτοσχεδιάζει «κινήσεις και παιχνίδια που προσκαλούν», κολλάει τώρα στα κάγκελα και στέλνει ξέφρενα φιλιά με το χέρι του, και εμείς στρέφουμε προς τα πίσω για ν' ανταποδώσουμε τον χαιρετισμό. Όταν είμαστε πια σε αρκετή απόσταση ασφαλείας, έτσι ώστε συστολή του να νοιώσει ασφαλές το περιβάλλον, ακούμε μια σπαρακτική κραυγή: “Amoreeeeeee” (“Αγάπηηηηηηη»).

 

 

Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «La Repubblica» στις 17 Φεβρουαρίου 2013

To πρωτότυπο κείμενο εδώ

 

 

*Ο Adriano Sofri (γεννήθηκε στην Τεργέστη, την 1η Αυγούστου 1942) είναι δημοσιογράφος, συγγραφέας και πολιτικός ακτιβιστής, πρώην ηγέτης της Lotta Continua. Καταδικάστηκε το 1990 σε 22 χρόνια στη φυλακή - μετά από μια μακρά και αμφιλεγόμενη δικαστική διαδικασία - ως ηθικός αυτουργός της δολοφονίας του αστυνομικού επιτρόπου Luigi Calabresi. Αφέθηκε ελεύθερος από τη φυλακή τον Ιανουάριο του 2012, λόγω της λήξης της ποινής.

 

Πηγή: http://www.guardian.co.uk

Psychiatrists under fire in mental health battle

 

British Psychological Society to launch attack on rival profession, casting doubt on biomedical model of mental illness

Depressed young woman

British psychologists are to say that current psychiatric diagnoses such as bipolar disorder are useless. Photograph: Justin Paget/Fuse/Getty

There is no scientific evidence that psychiatric diagnoses such as schizophrenia and bipolar disorder are valid or useful, according to the leading body representing Britain's clinical psychologists.

In a groundbreaking move that has already prompted a fierce backlash from psychiatrists, the British Psychological Society's division of clinical psychology (DCP) will on Monday issue a statement declaring that, given the lack of evidence, it is time for a "paradigm shift" in how the issues of mental health are understood. The statement effectively casts doubt on psychiatry's predominantly biomedical model of mental distress – the idea that people are suffering from illnesses that are treatable by doctors using drugs. The DCP said its decision to speak out "reflects fundamental concerns about the development, personal impact and core assumptions of the (diagnosis) systems", used by psychiatry.

Dr Lucy Johnstone, a consultant clinical psychologist who helped draw up the DCP's statement, said it was unhelpful to see mental health issues as illnesses with biological causes.

"On the contrary, there is now overwhelming evidence that people break down as a result of a complex mix of social and psychological circumstances – bereavement and loss, poverty and discrimination, trauma and abuse," Johnstone said. The provocative statement by the DCP has been timed to come out shortly before the release of DSM-5, the fifth edition of the American Psychiatry Association's Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders.

The manual has been attacked for expanding the range of mental health issues that are classified as disorders. For example, the fifth edition of the book, the first for two decades, will classify manifestations of grief, temper tantrums and worrying about physical ill-health as the mental illnesses of major depressive disorder, disruptive mood dysregulation disorder and somatic symptom disorder, respectively.

Some of the manual's omissions are just as controversial as the manual's inclusions. The term "Asperger's disorder" will not appear in the new manual, and instead its symptoms will come under the newly added "autism spectrum disorder".

The DSM is used in a number of countries to varying degrees. Britain uses an alternative manual, the International Classification of Diseases (ICD) published by the World Health Organisation, but the DSM is still hugely influential – and controversial.

The writer Oliver James, who trained as a clinical psychologist, welcomed the DCP's decision to speak out against psychiatric diagnosis and stressed the need to move away from a biomedical model of mental distress to one that examined societal and personal factors.

Writing in today's Observer, James declares: "We need fundamental changes in how our society is organised to give parents the best chance of meeting the needs of children and to prevent the amount of adult adversity."

But Professor Sir Simon Wessely, a member of the Royal College of Psychiatrists and chair of psychological medicine at King's College London, said it was wrong to suggest psychiatry was focused only on the biological causes of mental distress. And in an accompanying Observer article he defends the need to create classification systems for mental disorder.

"A classification system is like a map," Wessely explains. "And just as any map is only provisional, ready to be changed as the landscape changes, so does classification."


ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ:

 

Οι Ψυχίατροι δέχονται πυρά στην μάχη της Ψυχικής Υγείας


Η Βρετανική Ψυχολογική Εταιρεία ετοιμάζεται να εξαπολύσει επίθεση κατά του ανταγωνιστικού επαγγέλματος σπέρνοντας αμφιβολίες σχετικά με το βιοϊατρικό μοντέλο της ψυχικής αρρώστιας.

Oι Βρετανοί ψυχολόγοι πρόκειται να δηλώσουν ότι οι τρέχουσες ψυχιατρικές διαγνώσεις, όπως η διπολική διαταραχή, είναι άχρηστες. Δεν υπάρχει καμία επιστημονική απόδειξη ότι ψυχιατρικές διαγνώσεις όπως η σχιζοφρένεια και η διπολική διαταραχή είναι έγκυρες ή χρήσιμες, σύμφωνα με το ηγετικό όργανο που εκπροσωπεί τους κλινικούς ψυχολόγους της Βρετανίας.

Σε μια ρηξικέλευθη κίνηση, που έχει ήδη προκαλέσει σφοδρή αντίδραση από τους ψυχιάτρους, το τμήμα της κλινικής ψυχολογίας (DCP) της British Psychological Society, θα δώσει την Δευτέρα στην δημοσιότητα μια δήλωση ότι, δεδομένης της έλλειψης αποδεικτικών στοιχείων, είναι καιρός για μια «αλλαγή παραδείγματος» για το πώς γίνονται κατανοητά τα θέματα της ψυχικής υγείας. Η δήλωση θέτει ουσιαστικά υπό αμφισβήτηση το, κατά κύριο λόγο, βιοϊατρικό μοντέλο της ψυχιατρικής για την ψυχική δυσφορία - την ιδέα, δηλαδή, ότι οι άνθρωποι πάσχουν από ασθένειες (ψυχικές) που είναι θεραπεύσιμες από γιατρούς με τη χρήση φαρμάκων. Το τμήμα (DSP) της κλινικής ψυχολογίας της BPS δηλώνει ότι η απόφασή του να μιλήσει ανοιχτά "αντανακλά θεμελιώδεις ανησυχίες σχετικά με την ανάπτυξη, την προσωπική επίδραση και τις πυρηνικές υποθέσεις-παραδοχές των διαγνωστικών συστημάτων που χρησιμοποιούνται από την ψυχιατρική.

H Δρ. Λούσυ Τζόνστον, μία  σύμβουλος κλινική ψυχολόγος η οποία βοήθησε στη σύνταξη της δήλωσης του DCP, είπε ότι δεν βοηθάει καθόλου να βλέπει κανείς τα ζητήματα της ψυχικής υγείας ως ασθένειες με βιολογικές αιτίες.

"Αντιθέτως, υπάρχουν πλέον συντριπτικά στοιχεία ότι οι άνθρωποι καταρρέουν ψυχικά ως αποτέλεσμα ενός περίπλοκου μείγματος κοινωνικών και ψυχολογικών συνθηκών - πένθος και απώλεια, φτώχεια και διακρίσεις, τραύμα και κακοποίηση», δήλωσε η Τζόνστον. Η προκλητική δήλωση του DCP έχει προγραμματιστεί έτσι ώστε να βγει λίγο πριν την κυκλοφορία του DSM-5, την πέμπτη έκδοση του Διαγνωστικού και Στατιστικού Εγχειριδίου των Ψυχικών Διαταραχών της Αμερικανικής Ψυχιατρικής Εταιρείας.

Το διαγνωστικό σύστημα (DSM-5) έχει δεχθεί έντονη κριτική για την επέκταση του φάσματος των ζητημάτων ψυχικής υγείας που έχουν ταξινομηθεί ως διαταραχές. Για παράδειγμα, η πέμπτη έκδοση του διαγνωστικού συστήματος, η πρώτη εδώ και δύο δεκαετίες, θα ταξινομήσει π.χ. τις εκδηλώσεις θλίψης – πένθους, τις εκρήξεις θυμού και την ανησυχία για την κακή σωματική υγεία ως τις ψυχικές ασθένειες της “μείζονος καταθλιπτικής διαταραχής” (major depressive disorder), της «Διαταραχής διασπαστικής απορρύθμισης της διάθεσης» (disruptive mood dysregulation disorder) και της «Διαταραχής σωματικών συμπτωμάτων» (Somatic symptom disorder), αντίστοιχα.

Μερικές από τις παραλείψεις του εγχειριδίου είναι εξίσου αμφιλεγόμενες με τις συμπεριλήψεις του εγχειριδίου. Ο όρος «Διαταραχή Asperger," δεν θα εμφανιστεί στο νέο εγχειρίδιο, και αντ 'αυτού τα συμπτώματά της θα περιλαμβάνονται στην πρόσφατα προστεθείσα «διαταραχή του φάσματος του αυτισμού».

Το DSM χρησιμοποιείται σε πολλές χώρες σε διάφορους βαθμούς. Η Βρετανία χρησιμοποιεί ένα εναλλακτικό εγχειρίδιο, την Διεθνή Ταξινόμηση των Νόσων (ICD), που δημοσιεύθηκε από την Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας, αλλά το DSM έχει ακόμα τεράστια επιρροή - και παραμένει αμφιλεγόμενο.

Ο συγγραφέας Oliver James, ο οποίος εκπαιδεύτηκε ως κλινικός ψυχολόγος, χαιρέτισε την απόφαση της DCP να μιλήσει ανοιχτά ενάντια στην ψυχιατρική διάγνωση και τόνισε την ανάγκη να απομακρυνθούμε από το βιοϊατρικό μοντέλο για την ψυχική δυσφορία προς ένα μοντέλο που θα έχει εξετάσει κοινωνικούς και προσωπικούς παράγοντες.

Γράφοντας στον Observer σήμερα, ο James δηλώνει: «Χρειαζόμαστε θεμελιώδεις αλλαγές στον τρόπο που η κοινωνία μας είναι οργανωμένη για να δοθεί στους γονείς η ευκαιρία για απάντηση στις ανάγκες των παιδιών και για να προληφθεί η ποσότητα των αντιξοοτήτων στους ενήλικες».

Αλλά ο καθηγητής Sir Simon Wessely, μέλος του Βασιλικού Κολεγίου Ψυχιάτρων και πρόεδρος της ψυχολογικής ιατρικής στο King ‘s College του Λονδίνου, δήλωσε ότι είναι λάθος να δηλώνεται ότι η ψυχιατρική εστιάζει μόνο στις βιολογικές αιτίες της ψυχικής δυσφορίας. Και σε ένα συνοδευτικό άρθρο στον “Observer” υπερασπίζεται την ανάγκη να δημιουργηθούν συστήματα ταξινόμησης για την ψυχική διαταραχή.
"Ένα σύστημα ταξινόμησης είναι σαν ένας χάρτης, εξηγεί. "Και όπως κάθε χάρτης, είναι μόνο προσωρινός, έτοιμος να αλλάξει, όπως αλλάζει το τοπίο, το ίδιο κάνει και η ταξινόμηση."


Σε μια εποχή που από τη μια ανακοινώνεται το fast track κλείσιμο των ψυχιατρείων, προωθείται παράλληλα η δημιουργία, μέσα στο χώρο του ψυχιατρείου στο Δαφνί, ενός τμήματος «ακαταλογίστων» (δικαστικό ψυχιατρείο) στα πρότυπα των εγγλέζικων High Security Hospitals με κάμερες, τοίχους, συρματοπλέγματα, φύλακες αντί για θεραπευτές ή στην καλλίτερη περίπτωση, κυρίως φύλακες αντί για θεραπευτές. Με αφορμή το συγκριμένο ζήτημα η συσπείρωση για την ψυχιατρική μεταρρύθμιση επιθυμεί να ανοίξει μια κουβέντα από κοινού με διάφορες συλλογικότητες σε σχέση με το τι σημαίνει σήμερα κλείσιμο του ψυχιατρείου και τι σηματοδοτεί η ίδρυση ενός δικαστικού ψυχιατρείου στην Ελλάδα.

Σε κάθε περίπτωση σας καλούμε να ανοίξετε το θέμα της ψυχικής υγείας σε συνάρτηση με την κατασταλτική λογική της κυρίαρχης  ψυχιατρικής, να συζητήσουμε πάνω στα περιεχόμενα και ενδεχομένως να συνδιαμορφώσουμε το χαρακτήρα που θα μπορούσε να έχει μια τέτοια εκδήλωση. Μια πρώτη προεργασία έχει ήδη γίνει και θα ακολουθήσει νέα συνάντηση τέλη Μαΐου, αφού έχει γίνει μια πρώτη ενημέρωση σε στέκια, συλλογικότητες, πολιτικές ομάδες και έχουν ενημερωθεί οι συλλογικότητες που δραστηριοποιούνται στην περιοχή του Χαϊδαρίου.


Δείτε σχετικά:

Η ΦΡΙΚΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΙΚΟΥ ΨΥΧΙΑΤΡΕΙΟΥ ΕΙΚΟΝΕΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΓΕΙΤΟΝΙΚΗ ΙΤΑΛΙΑ

Γιατί ο Basaglia εξακολουθεί να είναι επίκαιρος- Μια ανάλυση για την επιβίωση των “δικαστικών ψυχιατρείων”

 

2η ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΩΝ ΚΨΥ

 

 

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΟΙ ΜΕ ΤΟ ΦΑΣΜΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΥΣ ΚΑΤΑΡΡΕΥΣΗΣ

ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ

 

Με τη συμμετοχή 18 ΚΨΥ από όλη τη χώρα πραγματοποιήθηκε η 2η Πανελλαδική Συνάντηση των ΚΨΥ, στις 13 Απριλίου 2013, στο Μουσείο Ιστορίας του Πανεπιστημίου Αθηνών. Τέσσερα ακόμα ΚΨΥ είχαν στείλει κείμενα με τα προβλήματα και τις θέσεις τους, που διαβάστηκαν στη διάρκεια των εργασιών της συνάντησης.

Τα ζητήματα που κυριάρχησαν ήταν αυτά που αφορούσαν τα προβλήματα κυριολεκτικής επιβίωσης των περισσότερων ΚΨΥ, εν μέσω της κρίσης και των περικοπών, με τις δραματικές ελλείψεις και την ραγδαία επιδείνωση από μακρού χρονιζόντων προβλημάτων, την ίδια στιγμή που ο φόρτος εργασίας, το πλήθος των αιτημάτων που απευθύνεται σ΄ αυτά για παροχή υπηρεσιών, αυξάνεται διαρκώς με γεωμετρική πρόοδο. ΚΨΥ με ελάχιστο προσωπικό, που λιγοστεύει διαρκώς, ΚΨΥ χωρίς καν ψυχίατρο (ή, μετά από λίγο χωρίς ψυχίατρο), ΚΨΥ χωρίς χώρο για την λειτουργία τους, ΚΨΥ τα οποία, οι διοικήσεις των νοσοκομείων, των οποίων αποτελούν αποκεντρωμένες μονάδες, τα αντιμετωπίζουν ως περιττό βάρος, ΚΨΥ στον «αέρα», χωρίς θεσμοθετημένο οργανισμό, χωρίς την στοιχειώδη, δηλαδή, εγγύηση για την ίδια την ύπαρξη και λειτουργία τους. Αυτό το τελευταίο αφορά όλα τα ΚΨΥ, ανεξάρτητα από την όποια επάρκεια, ή μη, του προσωπικού που έχουν, καθώς κανένας οργανισμός δεν έχει δημοσιευτεί και το μέλλον (το πού θα ενταχθούν, θα συγχωνευθούν, ή θα συνθλιβούν) είναι αβέβαιο.

Οι αφηγήσεις και οι παρεμβάσεις από όλους τους συμμετέχοντες έκαναν φανερό το πόσο η ίδια η ύπαρξη των ΚΨΥ βασίζεται στην πρωτοβουλία και στη δέσμευση των λειτουργών, σε μια μακρά διαδρομή στην διάρκεια της οποίας δεν υπήρξε ποτέ μια σοβαρή και επεξεργασμένη «πολιτική για την ψυχική υγεία», που θα έθετε τις βάσεις και τους κατευθυντήριους άξονες για την λειτουργία ενός «βασισμένου στην κοινότητα» Συστήματος Ψυχικής Υγείας και τον τρόπο διασύνδεσης των υπηρεσιών σε τομεοποιημένη βάση. Ετσι, ανάλογα με τη ιστορική αφετηρία και την διαδρομή της κάθε εμπειρίας, την κουλτούρα και τον τρόπο της εκάστοτε σύλληψης του ρόλου ενός ΚΨΥ στο σύστημα των υπηρεσιών, τα μέσα και τους πόρους που έτυχε (ή κατάφερε) να έχει στη διάθεσή του, το κάθε ΚΨΥ διαμόρφωσε τη θέση και τη λειτουργία του και ήλθε, στη βάση αυτής, της ιδιαίτερης σε κάθε περίπτωση, διαμόρφωσης, να ‘συναντήσει’ το ξέσπασμα και τις συνέπειες της κρίσης και του μνημονίου.

Η αίσθηση όλων ήταν ότι η κυρίαρχη πολιτική συνίσταται, μεταξύ άλλων, στην αποδυνάμωση των ΚΨΥ, στην εγκατάλειψή τους σ΄ ένα βαθμιαία μαρασμό, μέχρις εξαφανίσεως, στην αμφισβήτηση του δημόσιου χαρακτήρα (και) της κοινοτικής Ψυχικής Υγείας, με το πέρασμά της στις ΜΚΟ και στον ιδιωτικό τομέα.

Ετσι, το ζήτημα που συζητήθηκε αρκετά, της ανάγκης, δηλαδή, να υπάρξει, επιτέλους, τομεοποίηση των υπηρεσιών (έγινε αναφορά στην ανάγκη για ΤΟΨΥ όχι μεγαλύτερους των 100.000 κατοίκων), με ταυτόχρονο τον ορισμό, την οργάνωση και τον τρόπο διασύνδεσης και λειτουργίας του δικτύου των υπηρεσιών σε κάθε τομέα (σε μια κατεύθυνση εναλλακτική, και όχι συμπληρωματική, στο ψυχιατρείο και στον εγκλεισμό), συνδέθηκε με την διεκδίκηση της επίλυσης, ως προϋπόθεση, των προβλημάτων της καθαυτό επιβίωσης των ΚΨΥ, με πρώτο από αυτά το ζήτημα της στελέχωσης και των προσλήψεων.

Ολοι οι συμμετέχοντες συμφώνησαν αυτή η «Συνάντηση των ΚΨΥ» να συνεχιστεί.

-Αποφασίστηκε να δημιουργηθεί ένας διαδικτυακός τόπος, ως μέσο διευκόλυνσης της επικοινωνίας, της αλληλοενημέρωσης, της επεξεργασίας κοινών τόπων και θέσεων για ένα βασισμένο στην κοινότητα σύστημα ψυχικής υγείας, για την οργάνωση δράσεων κλπ.

-Αποφασίστηκε, επίσης, να υπάρξει ένα «Συντονιστικό» όλων των ΚΨΥ και περαιτέρω επεξεργασία της μορφής συγκρότησής τους σε ένα κοινό και συνεκτικό φορέα.

-Αποφασίστηκε, ακόμα, να υπάρξει ένα κείμενο με θέσεις διεκδίκησης για τον τρόπο οργάνωσης και λειτουργίας ενός τομεοποιημένου, κοινοτικά βασισμένου και ολοκληρωμένου συστήματος υπηρεσιών ψυχικής υγείας.

-Τέλος, μια τριμελής ομάδα (Α. Καψάλη από το ΚΨΥ Χαλκίδας, Ι. Παπαδόπουλος από το ΚΨΥ Αγίων Αναργύρων και Δ. Πλουμπίδης από το ΚΨΥ Βύρωνα –Καισαριανής) ανέλαβε να συντονίσει και να διευκολύνει την εφαρμογή των αποφάσεων της Συνάντησης και την περαιτέρω συνέχεια της όλης προσπάθειας.

Τα ΚΨΥ, που συμμετείχαν στην 2η Πανελλαδική Συνάντηση, ήταν τα εξής:

ΚΨΥ Αγίων Αναργύρων, ΚΨΥ Βόλου, ΚΨΥ Βύρωνα - Καισαριανής, ΚΨΥ Ζακύνθου, ΚΨΥ Ιωαννίνων, ΚΨΥ Καρπενησίου, ΚΨΥ Κέρκυρας, ΚΨΥ Κορυδαλλού, ΚΨΥ Ναυπλίου, ΚΨΥ Ξάνθης, ΚΨΥ Παγκρατίου, ΚΨΥ Πάτρας, ΚΨΥ Περιστερίου, ΚΨΥ Σάμου, ΚΨΥ Σερρών, ΚΨΥ Τρίπολης, ΚΨΥ Χαλκίδας, ΚΨΥ Χανίων.

Επίσης, συμμετείχαν, μέσω της αποστολής κειμένων που διαβάστηκαν στην συνάντηση, το Κέντρο Ψυχικής Υγιεινής Θεσσαλονίκης, το ΚΨΥ Καβάλας, το ΚΨΥ Καλαμάτας και το ΚΨΥ Ορεστιάδας.

 

 

22/4/2013

H Oργανωτικη επιτροπη

 

 

 

Γιατί ο Basaglia εξακολουθεί να είναι επίκαιρος-

Μια ανάλυση για την επιβίωση των “δικαστικών ψυχιατρείων”

 

του Pier Aldo Rovatti

 

Συνήθως, για να κατευνάσουμε τη συνείδηση μας, σκεφτόμαστε πως η εποχή των ασύλων έχει πια τελειώσει. Σαν να πρόκειται για ένα χτες πολύ μακρινό, θυμόμαστε πιονέρους σαν τον Franco Basaglia, ο οποίος εγκατέλειψε τη θέση του στο Πανεπιστήμιο για να πάει να διευθύνει το ψυχιατρείο της Gorizia: ανακάλυψε μια επίγεια κόλαση και τα συμπεράσματά του κατατέθηκαν σε κείμενα και εικόνες που έκαναν το γύρο του κόσμου - μέχρι και το αφηγηματικό ντοκουμέντο, που μετέδωσε η δημόσια τηλεόραση, λίγα χρόνια πριν. Ωστόσο, στο μυαλό των ανθρώπων, τα άσυλα είναι τώρα ένα κεφάλαιο που έκλεισε και ο Basaglia, με το νόμο “του”, του 1978, μετά από μια σχεδόν δεκαετία αντι-ιδρυματικών μαχών στην Τεργέστη, θα είχε σφραγίσει την οριστική εξαφάνισή τους. Βέβαια, δεν έκλεινε το κεφάλαιο για την ψυχική υγεία (στην πραγματικότητα άνοιγε πανηγυρικά), τα άσυλα, παρ' όλα αυτά, γίνονταν κάτι σαν μια κακή ανάμνηση.

Δεν είναι έτσι. Όχι μόνο επειδή η ασυλιακή πραγματικότητα στον κόσμο εξακολουθεί να υπάρχει, αλλά κι επειδή, παρ' όλα αυτά, στην ίδια μας τη χώρα σπαρακτικά επιβιώνει. Πάρτε μόνο το παράδειγμα των λεγόμενων “δικαστικών ψυχιατρείων” (Ospedali psichiatrici giudiziari-Opg): όπως γνωρίζετε έπρεπε να έχουν καταργηθεί μέσα σ' αυτό το μήνα, αλλά έχει ήδη αποφασιστεί παράταση της λειτουργίας τους και υπάρχει μεγάλη αμφιβολία σχετικά με την μετατροπή τους σε “προστατευόμενες κοινότητες”. Η προθεσμία - που δεν τηρήθηκε- έχει επιστήσει την προσοχή μας στο θέμα των σημαντικών πληροφοριών: στην ίδια αυτή εφημερίδα έχει παρουσιαστεί ένα ρεπορτάζ του Andriano Sofri που είχε καταφέρει να μπει στο Opg της Barcelona, της περιοχής Pozzo di Gotto (της Messina), να μιλήσει με τους εγκλείστους και να μας ξαναφέρει στο νου την εικόνα της κόλασης. Έτσι αναζωπυρώθηκαν ορισμένες κρίσιμες πτυχές, πληγές θεσμικές και πολιτιστικές, που απέχουν πολύ απ' το να επουλωθούν: η σχέση μεταξύ της ιδέας της «κοινωνικής επικινδυνότητας» και της ψυχικής διαταραχής, μια σύνδεση σαν κόμπος, φοβερή και διαρκής, μια έκδηλη επιβίωση ενός ζητήματος που ποτέ δεν λύθηκε, με όλη την πολιτική και κοινωνική του βαρβαρότητα. Είναι απαραίτητο, όμως, να δούμε εδώ πώς διαιωνίζεται η “σταδιοδρομία” των εγκλείστων: μπαίνει κάποιος στην φυλακή-ψυχιατρείο για ήσσονος σημασίας επεισόδια (όπως π.χ. μια κλοπή, ένα βίαιο καυγά) και στη συνέχεια παραμένει επ' αόριστον, ίσως ακόμα εκεί και να πεθάνει (ή μέχρι ν' αποφασίσει να τελειώνει μόνος του) μέσα από μια διαδοχική σειρά επιβεβαιώσεων ότι αποτελεί μόνιμο κίνδυνο. Γιατί συμβαίνει αυτό; Κυρίως εξαρτάται από την αδυναμία του να προσαρμοστεί στο καθεστώς της φυλάκισης (και να το συνηθίσει) και στη συμμόρφωση σε μια φαρμακολογική αγωγή, που χορηγείται με σκοπό την απλή καταστολή. Δεν υφίσταται πραγματική θεραπεία, κι έτσι, δεν υπάρχει καμία αποκατάσταση, ούτε θεραπευτική, ούτε κοινωνική. Τίποτα που να μοιάζει με ανάρρωση δεν συντελείται. Αν εξεγερθείς, επειδή πιστεύεις πως είσαι αντικείμενο μιας τρομακτικής αδικίας, η εξέγερσή σου θ' αποτελεί την απόδειξη ότι είσαι ακόμα “κοινωνικά επικίνδυνος”, κι΄ έτσι (ανά δύο χρόνια) , η “κατάσταση” σου ως έγκλειστου θα επιβεβαιώνεται. Θα έλεγε κάποιος: ευτυχώς αυτά τα φαύλα δικαστικά ψυχιατρεία τα αφήνουμε στην άκρη. Όσον αφορά το θέμα αυτό, ωστόσο, συντρέχουν αρκετές δικαιολογημένες αμφιβολίες. Κανείς δεν ξέρει ακόμα τι θα πρέπει να είναι μια προστατευόμενη δομή, πού τέτοιες δομές θα προκύψουν, ποια θα πρέπει να είναι η διάρθρωση του ψυχιατρικού με το δικαστικό σύστημα και ποιοι θα «εισάγονται» εκεί εκτός απ' τους επιζώντες των δικαστικών ψυχιατρείων. Αν μπορεί κανείς να προβλέψει ότι και μέσα σ' αυτά η ψυχιατρική (αλλά ποια;) θα έχει ένα πρωτεύοντα ρόλο, τίποτα δεν μας επιτρέπει να σκεφτούμε ότι το ασυλικό στοιχείο και, ουσιαστικά, το πρόβλημα της επικινδυνότητας, ως διά μαγείας θα εξαφανιστεί. Είναι πιο εύκολο να υποθέσουμε το αντίθετο, ότι, δηλαδή, η ασυλιακή κουλτούρα θα μπορεί να βρει εδώ ένα περαιτέρω έδαφος για να διαδοθεί, συνδυαζόμενη με μια σειρά από στοιχεία που προέρχονται από την "κανονική" άσκηση της ψυχιατρικής πρακτικής στις ψυχιατρικές κλινικές των γενικών νοσοκομείων (“Diagnosi e Cura”) και στην διάχυση, ήδη υπαρκτή μέσα στην κοινότητα, πρακτικών περιορισμού της ψυχικής διαταραχής. Νομίζω ότι η προσοχή στα Opg, έχει, σε κάθε περίπτωση, θέσει σε κίνηση μιαν ανησυχία (ένα συναγερμό) που θα μπορούσε να εξαπλωθεί σε ολόκληρο τον ψυχιατρικό θεσμό. Αυτή η ανησυχία οδηγεί σε μια δραματική ερώτηση: «Αλλά μπορεί κανείς ν΄ αναρρώσει και πώς»; Και πάνω απ' όλα: «Πού»; 'Ισως η «ανάρρωση» να είναι μια λέξη που με τον προφανή κατηγορηματικό της χαρακτήρα, θα μπορούσε να μας ξεστρατίσει και να μας μπλοκάρει στο δίπολο “ασθένεια-υγεία”, ενώ, αντίθετα, εδώ, ανάρρωση δεν σημαίνει μόνο να βρούμε τη σωστή διάγνωση της διαταραχής και μια ικανοποιητική φαρμακολογική απάντηση. Αλλά σημαίνει, πάνω απ΄ όλα, την ανάδυση από μια κατάσταση μη-υποκειμενικότητας σε μια κατάσταση υποκειμένων, ελεύθερων και με αναγνωρισμένα κοινωνικά δικαιώματα. Μιας κατάστασης ξυπνήματος στην πράξη της υποκειμενικότητας, η οποία θα μπορούσε ν' αποτελέσει το μόνο αληθινό αντίδοτο στη διάχυτη ακόμα ασυλιακή κουλτούρα. Ενώ αυτή η κουλτούρα εξακολουθεί να τείνει πάντα στην υπεράσπιση της κοινωνίας απ' την ψυχική διαταραχή, με το να απομονώνει τους λεγόμενους τρελούς, η κουλτούρα της αναδυόμενης υποκειμενικότητας πηγαίνει προς την αντίθετη κατεύθυνση: θα μπορούσε να εξαλείψει κάθε μορφή εγκλεισμού και προστατευτικής απομόνωσης και να επιστρέψει την υποκειμενικότητα σ' αυτούς που την στερούνται, ή από την οποία έχουν εκπέσει. Δεν είναι αυτή η κληρονομιά που μας άφησε Basaglia; Ότι, δηλαδή, δεν φτάνει να κλείσουν τα άσυλα για να εξαλειφθεί η ασυλιακή κουλτούρα; Αν ναι, όπως πιστεύω, τότε θα πρέπει να δεχτούμε ότι το μήνυμα έχει ακουστεί μόνο εν μέρει και μόνο σε τοπικό επίπεδο, και ότι τώρα χρειάζεται μια αποφασιστική πολιτική βούληση για να πραγματοποιήσει το μεγαλύτερο μέρος αυτής της δουλειάς.

 

[ Βρήκα πολλά και χρήσιμα σημεία σ΄ ένα βιβλίο που μόλις εκδόθηκε (Guarire si puo. Persone e disturbo mentale, της Izabel Marin και της Silva Bon, εισαγωγή του Roberto Mezzina, εκδόσεις Alpha Beta Verlag του Merano), που αναφέρεται, με μαρτυρίες και στοχασμούς, σε μιαν έρευνα που έγινε στη Τεργέστη για την ανάρρωση (recovery, που μπορούμε να μεταφράσουμε με την «ανάληψη» ή την «εκ νέου ανάδυση» του υποκειμένου). Αυτό τo βιβλίο εμφανίστηκε σε μια σειρά εκδόσεων όπου, επίσης, δημοσιεύτηκε το σενάριο του τηλεοπτικού φιλμ του Marco Turco, που θυμήθηκα στην αρχή, «Cera una volta la citta dei matti».]

 

 

o κείμενο αυτό δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα La Repubblica, στις 29/3/2013. Ο Pier Aldo Rovatti είναι καθηγητής της φιλοσοφίας στο Πανεπιστήμιο της Τεργέστης).

 

 

Η ΦΡΙΚΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΙΚΟΥ ΨΥΧΙΑΤΡΕΙΟΥ

ΕΙΚΟΝΕΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΓΕΙΤΟΝΙΚΗ ΙΤΑΛΙΑ

Τη στιγμή που το Υπουργείο Υγείας, με την πρόθυμη, έκδηλη ή σιωπηρή, συγκατάθεση της ψυχιατρικής κοινότητας, προχωρά στην ίδρυση δικαστικού ψυχιατρείου (το εν εξελίξει σχέδιο αφορά την μετατροπή του γηροψυχιατρικού τμήματος –Μποδοσάκειο- στο ΨΝΑ σε τμήμα «ακαταλογίστων»), στη γειτονική Ιταλία έρχεται στο φως της δημοσιότητας, ύστερα ένα πολυετή αγώνα για την κατάργησή τους, η φρίκη των δικαστικών ψυχιατρείων. Όπως είναι γνωστό, παρά το νόμο 180/78, με το οποίο έκλεισαν τα ψυχιατρεία στην Ιταλία, κάποια από αυτά παρέμειναν, έξη τον αριθμό, τα λεγόμενα δικαστικά ψυχιατρεία (OPG), για τους ψυχικά πάσχοντες που διαπράττουν ποινικό αδίκημα. Η αθλιότητα και η καταστολή που επικρατεί σ΄ αυτά είναι γνωστή και έχει καταγγελθεί από χρόνια.


Υστερα από μια πολύχρονη κινητοποίηση για την κατάργησή τους, από το κίνημα της «Δημοκρατικής Ψυχιατρικής» (το κίνημα που ίδρυσε ο Φράνκο Μπαζάλια), φέτος πάρθηκε μια απόφαση προς αυτή την κατεύθυνση, που, όμως, αντί για κατάργηση και προώθηση ριζικά εναλλακτικών λύσεων και πρακτικών, φαίνεται ν΄ αντικαθιστά τα 6 υπερμεγέθη κολαστήρια με μικρά ψυχιατρικά καταστήματα ανά περιφέρεια – μια κίνηση που εγκυμονεί κινδύνους για το ξανάνοιγμα των ψυχιατρείων. Υπάρχει μεγάλη συζήτηση και αντίδραση στην Ιταλία για τις προωθούμενες λύσεις.

Ωστόσο, τη στιγμή που η αποτυχία των δικαστικών ψυχιατρείων σε όλη την Ευρώπη είναι φανερή, αντί να βγουν τα μαθήματα από την χρεοκοπία τους, προωθείται, στην Ελλάδα του μνημονίου, η αντιγραφή τους, στη βάση και της εγγενούς, αυτή την περίοδο, ροπής προς την οικοδόμηση ενός επιτελικού «κράτους ασφάλειας» απέναντι στην απειλή των κάθε είδους «επικίνδυνων τάξεων»- για τον έλεγχο και την εξόντωσή τους.

Οι φρικιαστικές εικόνες σ΄ αυτό το βίντεο δεν αποτελούν παρά μια «ήπια» εκδοχή του μέλλοντος που γίνεται, με ταχείς ρυθμούς, παρόν και που καταλαμβάνει, πλέον, ολόκληρο το πεδίο, από το τείχος του Εβρου, την Αμυγδαλέζα και τις Ειδικές Οικονομικές Ζώνες, μέχρι το δικαστικό ψυχιατρείο και τη Νέα Μανωλάδα...

 


{youtube}A535K-IjVjg{/youtube}

 

Μπορεί η κ. Φ. Σκοπούλη να μην μπόρεσε να παραστεί στην ημερίδα της ΕΨΕ για την Ψυχιατρική Μεταρρύθμιση (λόγω εκτάκτου υπουργικού συμβουλίου), είχε, όμως, φροντίσει να αποστείλει στους οργανωτές το powerpoint της παρουσίασής της για την «ψυχική υγεία του αύριο». Εδώ, λοιπόν, μιλά καθαρά για την ίδρυση τμήματος «ακαταλογίστων» στο ΨΝΑ, στο Μποδοσάκειο. Συγκεκριμένα αναφέρει:

«Μεταφορά των γηροψυχιατρικών ασθενών της μονάδας του Μποδοσάκειου του ΨΝΑ».

«Διαμόρφωση του 7ου τμήματος γα οξέα γηροψυχιατρικά περιστατικά».

«Μετατροπή του Μποδοσάκειου σε πτέρυγα για ψυχιατρικούς ασθενείς με ποινικά αδικήματα».

Το σχέδιο, λοιπόν, δεν βαδίζει στα κρυφά, αλλά είναι η επίσημη και δημόσια διακηρυγμένη πολιτική του Υπουργείου, με την στήριξη μεγάλου μέρους της ψυχιατρικής κοινότητας – και εντός του ΨΝΑ.

Αντίστοιχη πρόταση υπήρξε και στην παρουσίαση του καθηγητή ψυχιατρικής στα Ιωάννινα Β. Μαυρέα, ο οποίος προέβαλε ως υπόδειγμα προς αντιγραφή στην Ελλάδα (την σημερινή Ελλάδα, του μνημονίου) το φιλανδικό μοντέλο, όπου τα ψυχιατρεία έχουν κλείσει και παρέμειναν μόνο δυο, ένα δικαστικό και ένα για τους «επικίνδυνους». Ποιοι και πώς θα ορίζονται ως «επικίνδυνοι», χωρίς προφανώς να έχουν διαπράξει αδίκημα (αλλιώς θα ταξινομούνταν στους έχοντες διαπράξει ποινικό αδίκημα) και βάσει ποιού νέου νόμου θα επιτρέπεται ο εγκλεισμός τους λόγω της «επικινδυνότητάς» τους, θα αποτελεί μια από τις κύριες αποστολές της ψυχιατρικής του μνημονίου στο προσεχές μέλλον. Σε κάθε περίπτωση, αυτό το ζοφερό μέλλον ξεκινάει εδώ και τώρα, από το Δαφνί.

Στην ίδια διαφάνεια η Φ. Σκοπούλη αναφέρει την

«έναρξη λειτουργίας ψυχιατρικών τμημάτων στον Ερυθρό και στην Αγία Βαρβάρα».

Σημειωτέον ότι μόλις πρόσφατα η υφυπουργός «πρότεινε» και επίσημα την εδώ και τώρα μεταφορά μιας ψυχιατρικής κλινικής του ΨΝΑ στο νοσοκομείο Αγίας Βαρβάρας.

Σε ένα άλλο σημείο αναφέρει την

«διακοπή των διακομιδών με εισαγγελική παραπομπή στο νοσοκομείο Τριπόλεως».

Για να κλείσει προφανώς ταχύτερα το ψυχιατρείο της Τρίπολης. Αλλά πού θα γίνονται οι εισαγωγές; Θα στέλνονται όλες στην κλινική του Ρίου; ΄Η στις υπόλοιπες μονάδες της Πελοποννήσου, ακόμα «αδύναμες» και ανεπαρκείς για την κάλυψη του συνόλου των αναγκών της εν λόγω περιφέρειας; Μήπως θα πυκνώσουν ακόμα πιο πολύ οι, ήδη πάρα πολλές, εισαγγελικές παραγγελίες από την Πελοπόννησο στις ψυχιατρικές μονάδες της Αθήνας;

Ένα άλλο σημείο για την «ψυχική υγεία του αύριο» είναι η

«μείωση του χρόνου νοσηλείας των ασθενών στις νοσοκομειακές μονάδες».

Fast track κλείσιμο των ψυχιατρείων, fast track νοσηλείες…….

Η πιθανή απομάκρυνση της Φ. Σκοπούλη από το Υπουργείο δεν σημαίνει την ματαίωση αυτών των σχεδίων. Το αντίθετο. Είναι σχέδια επεξεργασμένα και αποφασισμένα από το «βαθύ κράτος», από την σύμπλευση μνημονιακών απαιτήσεων με μια ψυχιατρική κοινότητα πάντα «πρόθυμη» και διαθέσιμη, με προτάσεις που αγκυροβολούν στις εκάστοτε τρέχουσες ανάγκες της εξουσίας για κοινωνικό έλεγχο, η οποία έχει επεξεργαστεί τα συγκεκριμένα βήματα και διαδικασίες, σε σύνδεση με συγκεκριμένα, «γνωστά και μη εξαιρετέα», συμφέροντα.

3/3/2013

Psyspirosi.gr

 

Πατήστε εδώ για να δείτε τις εισηγήσεις και τις παρουσιάσεις σε ppt

Διαβάστε σχετικά και  παλαιότερη ανακοίνωση της Συσπείρωσης για την Ψυχιατρική Μεταρρύθμιση με τίτλο :

"ΤΟ «ΣΧΕΔΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗ ΤΟΥ ΨΥΧΑΡΓΩΣ» : ΟΧΗΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΤΟ ΜΝΗΜΟΝΙΟ"

 

Νέα του Blog

Το αδύνατο που έγινε δυνατό

20.02.2017 | Slider
Εμφανίσεις: 3897